Artikelen
Help! Het is vakantie en ik rust niet uit.
Help! Het is vakantie en ik rust niet uit.
Je bent niet ondankbaar, je bent gewoon je ritme kwijt.
Over de zomer die eindigt, en waarom je er moe van bent geworden terwijl er niets hoefde.
Een paar weken zonder wekker, zonder rooster, zonder plek waar je op tijd moet zijn. En tegen het eind ben je moe. Niet aangenaam moe zoals na een lange wandeling, maar moe op de manier die niet overgaat van slapen.
De gedachte die daarbij hoort, spreek je tegen niemand uit. Ik heb alles gehad wat ik wilde en ik heb er niets van gemaakt.
Voordat je daar een karakteroordeel van maakt: er is een saaiere verklaring,
deze verklaring wil niemand horen maar die klopt waarschijnlijk wel beter.
Wat een structuur en een rooster eigenlijk doet
Structuur heeft een slechte naam.
We praten erover als iets dat je beperkt, iets waar je van bevrijd moet worden, en de zomer is dan de periode waarin dat eindelijk mag.
Wat daarbij over het hoofd wordt gezien is hoeveel beslissingen een rooster van je overneemt.
Wanneer je opstaat, wanneer je dag begint en eindigt, wie je vandaag spreekt en hoe lang dat ongeveer duurt. Dat zijn tientallen kleine keuzes per dag die je niet hoeft te maken, en die je dus ook niet merkt.
Tot ze wegvallen.
Dan moet je deze beslissingen allemaal zelf nemen, elke ochtend opnieuw, zonder dat er iets is dat de dag voor je afbakent.
Dat is niet minder werk dan een werkweek.
Het is ander werk, en het is werk waarvoor niemand je een schouderklopje geeft.
Waarom vrijheid niet voor iedereen hetzelfde is
Hier ligt het interessante deel, en ook het deel dat zelden wordt benoemd.
Een rooster levert twee dingen tegelijk: voorspelbare structuur en voorspelbaar contact. Dat tweede is minstens zo belangrijk als het eerste. Je weet wie je tegenkomt, in welke setting, en ongeveer wanneer het ophoudt. Je hoeft niet in te schatten, want het is al ingeschat.
De zomer haalt de structuur weg en maakt het contact tegelijk onvoorspelbaar. Losse afspraken, wisselende groepen, familiebezoek waar geen eindtijd op staat. Voor wie sociale situaties min of meer automatisch verwerkt, is dat precies de bedoeling van vakantie.
Voor wie ze bewust moet verwerken, is het improviseren zonder route.
En dan is de vermoeidheid aan het eind geen mislukking, maar gewoon de rekening.
Wat dit lastig te bespreken maakt, is dat het verschil niet zichtbaar is. Twee mensen doen dezelfde week, en de een komt er uitgerust uit terwijl de ander leeggelopen is. Zonder dat er iets is aan te wijzen wat verklaart waarom.
Een zomer zonder rooster is voor de een vrijheid,
en voor de ander weken lang improviseren.
–
–
Het glijden dat je niet ziet gebeuren
Zonder aanknopingspunten zakt een dag langzaam op. Je gaat later slapen omdat er ’s ochtends niets wacht.
Je staat later op omdat je later sliep. Eten verschuift, en met elke dag wordt beginnen een klein beetje duurder.
Dat proces heeft geen moment waarop je het merkt. Er is geen dag waarop je denkt: nu ben ik mijn ritme kwijt. Er is alleen een moment, ergens halverwege, waarop je constateert dat je het al een tijd kwijt bent.
En omdat het geleidelijk ging, ligt de conclusie voor de hand dat het aan jou ligt. Terwijl er niets is misgegaan behalve dat de palen zijn weggehaald waar je aan vastzat.
Waarom je er niets over zegt
Er zit ook nog iets ongemakkelijks aan.
Je bent volwassen, je hebt vakantie gehad, en klagen over vakantie is ongeveer het slechtst denkbare gespreksonderwerp.
Dus zeg je niets. En in die stilte groeit het idee dat je iets niet kunt wat anderen blijkbaar moeiteloos doen, wat op zichzelf weer energie kost.
Voor de goede orde: uitgeput raken van een periode zonder verplichtingen is niet ondankbaar. Het is informatie over hoe je werkt.
Eén paal, en verder niets
De verleiding is nu om alles in één keer terug te zetten.
Een schema maken, morgen om zes uur op, drie dingen tegelijk oppakken.
Dat werkt zelden, om een simpele reden: een ritme is geen besluit maar een gewoonte, en een gewoonte ontstaat door herhaling, niet door voornemen.
Kies dus één ding. Eén vast punt op je dag, ongeveer hetzelfde tijdstip, en verder mag alles los blijven. Het maakt niet zoveel uit wat het is, als het maar terugkomt. Je systeem heeft iets nodig om zich aan te oriënteren, en één punt is daarvoor genoeg.
De rest volgt daarna vanzelf, trager dan je zou willen en zonder dat je er iets voor doet. Daarom is vertrager beter dan helemaal stoppen.
En dan begint het weer
Over een paar weken staat er weer iets. Een introweek, een eerste werkdag, een rooster dat je niet zelf hebt gemaakt.
De eerste dagen daarvan zullen schuren, wat logisch is, want je systeem moet omschakelen en dat kost tijd. Maar het schakelt om, meestal sneller dan de eerste dag doet vermoeden.
En als er nu al één ding vaststaat, verandert er straks één ding in plaats van alles.
Om vandaag mee te beginnen
- Kies één ding dat elke dag hetzelfde kan zijn
- Zet het op ongeveer hetzelfde tijdstip
- Houd het vol tot je nieuwe ritme staat, ook als de rest van je dag rommelig blijft
- Wees niet streng als het een dag niet lukt … morgen is er weer een dag
Wil je een keer iets met me delen of heb je vragen?
Dat kan op verschillende manieren.
Stuur me een Whatsapp bericht, email of klik op de button hiernaast voor een gratis en vrijblijvende kennismaking.
Wil je hier verder mee? Kijk eens naar de gratis minicursus Over rust.